

Vanochtend in de winterkou stonden ze er weer. Al 69 weken lang houden stille demonstranten, de aandacht van het publiek gericht. Onderwerp: mensenrechten en geweld waar Nederland - soms indirect - bij betrokken is. Na een korte kerststop staan ze er weer, elke werkdag tussen 8.30-9.30
‘Bizar dat het nodig is’ zegt Agatha van den Dool. Maar ik vrees dat wij hier toch nog jaren moeten staan. De situatie in Palestina is amper verbeterd na de zogenaamde vredesonderhandelingen. Toch is de aandacht in de pers veel minder.’
De protestgroep wil dat het leed in Gaza én op de Westbank niet wordt vergeten. ‘Onze regering zou alles moeten doet wat in hun macht ligt om een einde te maken aan de bezetting door Israël.’
Lange tijd stonden de demonstranten met reeksen portretfoto’s van omgekomen Palestijnse kinderen uit Gaza. Later kwamen er portretten en namen bij van journalisten die doelbewust door het Israëlische leger zijn uitgeschakeld.
Op de steeds wisselende tekstborden en banners wordt tot bescherming van het Internationaal Strafhof in Den Haag opgeroepen en er is aandacht voor Soedan en Congo. Maar de aandacht gaat ook telkens weer naar de onrechtmatige bezetting door Israël van de Westbank en de erbarmelijke omstandigheden waar Gazanen, ook nu er een zogenoemd vredesverdrag is, onder moeten leven.
Uitverkoren
Duizenden mensen komen elke dag weer langs de Neude op weg naar werk of naar studie. Nu ligt er sneeuw, maar Utrecht is fietsstad. Veel van de voorbijgangers maken een symbolisch V-teken of leggen hun hand kort op hun borst. Soms zie je dat mensen emotioneel geraakt zijn. Anderen weten niet hoe te reageren en kijken liever niet, een enkeling steekt de middelvinger op of roept iets beledigends.
Regelmatig sluiten er onverwachts mensen aan bij de demonstranten. Ze vragen of ze er even bij mogen staan. Vanochtend kwam een wandelaar een praatje maken die de demonstranten altijd vanuit de bus ziet. Door de sneeuw rijden er nu geen bussen, voor hem het moment om te komen vertellen dat hij de actie volledig ondersteunt en zelf al 12 jaar geen Israëlische producten koopt.
Ook andere voorbijgangers gaan in gesprek. Onmacht, frustratie en het ongeloof over zoveel ‘legaal gemaakt’ geweld komt dan ter sprake. Soms zijn er stevige discussies met tegenstanders over de uitgedragen ideeën. ‘Van mij mogen ze, ze allemaal kapotschieten’, of ‘Israël is uitverkoren’ wordt dan gezegd. De demonstranten proberen altijd weer te luisteren en als mogelijk een gesprek aan te gaan.
Sommige gasten van de StayOkay aan de Neude kijken hun ogen uit. Deze ochtend staat een familie uit Bosnië, op bezoek in Utrecht, voor de demonstranten. Zij weten wat genocide is.
Andere omstanders nemen foto’s of maken filmpjes met positieve en negatieve intenties. De politie houdt tijdens de gangbare surveillance een oogje in het zeil.
Dat de groep niet antisemitisch is, en niet uit Hamasaanhangers bestaat, is inmiddels bij alle voorbijgangers wel doorgedrongen. Dat duurde een paar maanden.
Grassroot
De vaste kern van dit dagelijks protest is gegroeid vanuit New Neighbours, een groep Utrechters die gelooft in een samenleving waarin iedereen zich thuis mag voelen.
Er zijn discussiegroepen, actie- en organisatie appgroepen, zo houden ruim 300 mensen contact met elkaar. Wie kan komt naar de ochtenddemonstratie: ouders die net hun kind naar de crêche hebben gebracht, mensen die pas om 10 uur op kantoor moeten zijn, studenten, mensen die wachten totdat de bibliotheek opengaat en pensionado’s.
De organisch gegroeide groep bestaat uit mensen met christelijke, seculiere, humanistische en joodse achtergrond. En er zijn boeddhisten. Ieder heeft zo zijn redenen om hieraan mee te doen in de hoop dat de Nederlandse regering actie onderneemt. Agatha ‘Het mag niet zo zijn dat de Palestijnen, met instemming van Amerika, geruisloos weggevaagd worden door Israël. Waar zijn onze waarden?’.
De silent demo gaat door, totdat Palestina een eigen rechtsstaat is, zeggen de demonstranten. Totdat Nederland zich net zoals België, formeel aansluit bij de zaak die Zuid-Afrika heeft aangespannen bij het Internationaal Strafhof. Het Strafhof dat Israël aanklaagt genocide te plegen in de Gazastrook.
Fotografie © Eric Kampherbeek