Het panorama werd gedrukt in kleur, waarna enkele figuurtjes op de voorgrond handmatig werden ingekleurd. Verreweg het grootste deel vertoont het langgerekt plantsoen dat toen net was aangelegd op de plaats waar de middeleeuwse stadswal was afgegraven. Het plantsoen was ontworpen door tuinarchitect Zocher jr., in de Engelse landschapstijl met afwisseling van alleenstaande of in groepjes geplante bomen, glooiende gazons en bloemperken, met daartussen wandelpaden. 

In 1987 verscheen een geactualiseerde herdruk. Wat in 1859 het gezicht op de stad was, was in 1987 het uitzicht op de Binnenstad geworden. In 2003 verscheen opnieuw een herdruk bij het 80-jarig jubileum van de Oud-Utrecht. 

Als hommage aan het oorspronkelijke panorama, en om te laten zien hoezeer dat uitzicht sindsdien is veranderd, besloten leden van Stichting De Inktpot in 2017 een eigentijdse versie te tekenen. De originele versie en het nieuwe panorama werden in dezelfde maat boven elkaar gezet, zodat je goed kunt zien wat de veranderingen zijn. 

Muziektent Lepelenburg

Het Zocherplantsoen is grotendeels bewaard gebleven, maar de achterliggende bebouwing is veel dichter en er zijn veel bruggen bij gekomen. Deze afbeelding is uitvergroot te zien rond het basement van de muziektent op het Lepelenburg. 

Niels Bongers van De Inktpot: ‘Het panorama dat wij in 2017 maakten was mede geïnspireerd op de plannen om de singel weer open te maken zodat het rondje weer compleet zou worden. Al bij al was het best een klus. We moesten het panorama in stukken ‘knippen’ en verdelen over negen tekenaars, zodanig dat dat de verschillende delen fatsoenlijk op elkaar aansluiten. Door die overgang ook op een vouw van het leporello te situeren, viel dat minder op’. 

‘Verder moesten er afspraken worden gemaakt over het formaat, de schaal en de maat, tekenstijl en dergelijke. Elke tekenaar leverde zijn fragment als ‘kale’ pentekening in. Vervolgens werd het als totaal ingekleurd, waardoor het panorama als één geheel overkomt’. 

Albo Helm, ook van De Inktpot: ‘De oplettende beschouwer kan toch hier en daar een abrupte overgang zien’. Hij wijst op een plek waar volle bomen plotseling overgaan in kale stammen, doordat de tekeningen tijdens verschillende seizoenen werden gemaakt. Om het verschil te laten zien tussen 1859 en 2017 werden beide panorama’s boven elkaar afgebeeld, zoals ook op de muziektent is te zien. 

De nieuwste update is gemaakt met de tekenaars van 2017 en is net gereed als leporello. De uitgave is te verkrijgen in de boekhandel. De meeste veranderingen zitten in het gebied rondom Hoog Catharijne, maar ook op andere locaties zijn aanpassingen en verbeteringen aangebracht. Ook de ondersteunende kleuren zijn wat verbeterd. De tekst, geschreven door Tolien Wilmer van Het Utrechts Archief is ook wat aangepast. Goed herkenbare punten in het panorama zijn: TivoliVredenburg, de overbouwing van Hoog Catharijne, de Geertekerk, de Tolsteegbarriére, Sonnenborch, Leeuwenberg, Lepelenburg en Wolvenburg. 

De Stichting De Inktpot bestaat sinds 2003 en heeft zo’n 20 leden. Het is een collectief van Utrechtse tekenaars die met veel liefde strips, cartoons en illustraties maken. Albo Helm en Niels Bongers zijn er vanaf het begin bij betrokken, zitten in het vijfkoppig bestuur, en zijn zo’n beetje de drijvende krachten.

Niels: ‘Als tekenaars waren we allemaal lekker bezig, maar wel ieder voor zich op zijn eigen plek. Albo en ik kenden elkaar van ons werk voor het Universiteitsblad. We wilden wat meer naar buiten treden, laten zien wat wij in onze mars hadden en waar wij mee bezig waren’. Albo: 'We besloten Beeldblad De Inktpot uit te geven, met de stad Utrecht als decor en onderwerp. Om een en ander te formaliseren hebben we toen stichting De Inktpot opgericht’.

Na een aantal jaren het tijdschrift te hebben uitgegeven, ging De Inktpot zich meer toeleggen op eenmalige projecten en bijzondere uitgaven met betrekking tot Utrecht, zoals '1122-Een Utrechtse familiekroniek', 'De dwaalgids van Utrecht', 'De dans van de gezanten' en 'Utrechts Psalter 2016 A.D.' 

Niels: ‘Ook hebben wij weleens een expositie en geven wij cursussen en workshops aan groepen en bedrijven. En ieder lid heeft natuurlijk ook zijn eigen werk. De een met een kroontjespen en inktpot, de ander potlood of met dikke stiften en sommigen ook digitaal’.

Sommige uitgaven zijn nog te bestellen in het virtuele Inktpotwarenhuis. QR-code: 

www.de-inktpot.nl/uitgaven.html

Foto Ton Verweij

< naar dossiers-overzicht