
Visscherssteeg
Twee weken na de explosie in de Visscherssteeg praten we met de bewoners van de twee koophuizen in de steeg: Claudia Hoejenbos, Han van Dobben en Maria ‘t Hart. Hoe nu verder? Claudia en Maria hebben inmiddels woonruimte gevonden in het Springhavergebied. Zo blijven de contacten met de buurtbewoners, die met hen meeleven, behouden. Han verblijft vaak in hun zomerhuisje elders; hij verloor zijn werkplek op zolder.
Het huis van Maria (in het midden) moet worden gerestaureerd. Maria: ‘Hoe lang dit gaat duren weet ik nog niet. Intussen mis ik mijn eigen bed en plekje, mijn veiligheid en de kleuren van het huis.’
Han en Claudia voeren zonder ophouden gesprekken, met de gemeente, de verzekering en contra-experts. ‘Het zal wel twee jaar gaan duren voor er weer een huis staat, een nieuwe start na 40 jaar’, zegt Han. Hij houdt het hoofd koel. ‘Ik ga mijn werkruimte op zolder met het kleine gezellige keukentje missen’.
Hun kinderen, die deels in de steeg opgroeiden, reageren verschillend op de ramp, vertelt Claudia. ‘Onze dochter en kleinzoon verbleven dikwijls bij ons en waren erg gehecht aan het huis. Ook hadden ze grote zorgen over de twee katten. Inmiddels zijn deze weer terecht. Onze zoon kijkt er met meer afstand naar.’
Een brandweerman heeft op haar verzoek de familiealbums, tekeningen en schilderijen gered. Deze liggen nu te drogen in een atelier. Ze gaat het missen om ‘heerlijk in de zon voor mijn blauwe keukendeur te zitten’. 

De woningen bestonden vroeger uit meerdere huizen. Het pand van Maria ’t Hart is rijksmonument (10,11); dat van Claudia en Han beeldbepalend (9). Beide woningen werden met veel liefde en geduld gerestaureerd en opgebouwd. In de gevel van het roze pand zit een gedenksteen, een eerbetoon aan de echtgenoot van Maria, Jos van Bree, die van 1982 tot zijn overlijden in 2016 aan dit monument heeft gewerkt. In 1990 trok Maria, verpleegkundige en later werkzaam in boekhandel De Wijze Kater op de Mariaplaats met drie kinderen bij Jos in.
Ze kookte indertijd op twee kleine campingpitten en vertelt: ‘Jos was psycholoog, en liet zich omscholen tot IT-professional. Hij en het huis waren een eenheid. ‘Jij hebt je kinderen en ik het huis’, zei hij altijd. Vakantiedagen werden gespaard om te kunnen klussen’.
Bij het opknappen werkten ze nauw samen met Bart Klück, bouwhistoricus bij de gemeente. Muren en gevels werden bestudeerd. Er werden nissen voor kaarsen in de oude muren aangetroffen, de kloostermoppen werden hergebruikt.
Claudia, inmiddels bekend door haar groene jas die ze droeg toen ze na de explosie uit het huis stapte, is kunstenaar en volgde haar opleiding aan de Academie Minerva in Groningen. Ze schildert en tekent. Han ontmoette ze tijdens een keramiekcursus en van het een kwam het ander. Hun kinderen werden in Groningen geboren en kwamen naar Utrecht in 1990, toen het huis klaar was. Claudia werd vrijwilliger in de Pandhof Ste Marie achter het conservatorium en realiseerde er samen met andere vrijwilligers een prachtige kloostertuin en plein.
In haar huis had ze vijftien jaar een b&b. ‘Ik heb de kamer zelf ingericht en geschilderd met een mooi kleurenpalet. Enige gasten vroegen later nog de kleurnummers. In mijn nieuwe plek is alles wel heel erg wit’.
Han, bioloog, ecoloog zat 10 jaar in de Wijkraad. Hij vertelt hoe hij en zijn buurman Jos de panden konden aankopen: ‘Toen de grote geplande doorbraken om de auto vrij baan te geven in de Binnenstad niet doorgingen, er protestacties volgden en woningen werden gekraakt, stonden er vele oude huizen die afgebroken zouden worden, leeg. Deze werden door de gemeente te koop aangeboden voor een appel en een ei, maar met de verplichting deze te restaureren. Ik hapte toe, ook al werd ik attent gemaakt op de deplorabele toestand. Jos kocht zijn pand van een particulier’.
Veel geredde middeleeuwse huizen kregen de status van monument. Met liefde pakten beide heren de panden aan met subsidies. Han: ‘Een vast moment was samen koffiedrinken, wanneer op zaterdag het carillon in de Domtoren begon te spelen’. Andere momenten privé werden ook gedeeld, zo was Jos een keer Sinterklaas. Claudia: ‘Ik had alles netjes op papier gezet, maar Sint was zijn bril vergeten. Wat hebben we gelachen die avond, hij redde zich er wonderwel uit’.
Om niet de moed te verliezen en om te vieren dat er geen slachtoffers zijn gevallen, heffen ze het glas met de wens dat alle getroffen buurtbewoners geholpen zullen worden. De tijd van verwerking breekt nu aan, fijne herinneringen zullen hopelijk daarbij helpen.

Fotografie © Gert-Jan Peddemors