Vredenburg

De volgende artikelen zijn hier te lezen:
• Vredenburg krijgt vorm in 25 kleuren graniet
• Kunst geselecteerd voor Vredenburg
• Kunst op Vredenburgplein blijkt moeilijke exercitie
• Nieuwe opstelling markt getest
• Nieuwe poging invulling Vredenburgplein

--------------------------------------------------------------------------------------------

VREDENBURG KRIJGT VORM IN 25 KLEUREN GRANIET


De grote vis, de citroen, het kaasje, een klosje garen en de doos eieren hebben een definitieve plek gekregen in het ontwerp. In 25 tinten graniet krijgt het Vredenburg zijn kunstwerk. Achter de schermen werkt kunstenaar Jennifer Tee met haar assistenten intensief aan het plan. Er is veelvuldig overleg met een steenhouwer. Voor de zomer van 2018 zal Markt Mozaïek uitgevoerd zijn.


Jennifer Tee opent haar laptop en laat gedigitaliseerde schetsen zien. ‘Een kunstwerk is niet genoeg; het Vredenburg blijft dan een saai plein met een beeld erop. Daarom wilde ik de hele vloer gebruiken.

 

 

 

Een monumentaal mozaïek, als het ware een stilleven van de markt, gebaseerd op de geschiedenis van het plein.’ Bij elk object uit het immense tafereel is zorgvuldig bedacht waar het moet komen en welke kleuren het moet krijgen. De voorstellingen worden zo ruimtelijk mogelijk uitgebeeld in een mozaïek dat bestaat uit granietblokjes van negen bij negen centimeter.


Draaiboek
De natuur heeft zijn beperkingen, er zijn vijfentwintig tinten graniet. Rode, gelige, blauwige en heel veel soorten grijs. ‘De benodigde hoeveelheden per tint rekenen wij nu uit. De granietsoorten moet ik dan zoeken en bestellen bij de verschillende steengroeven in de wereld’, zegt Tee. ‘Daarna zullen wij met alle partijen de logistiek rondom de uitvoering aanpakken, inclusief draaiboek en verantwoordelijkheden.’

 

 

 

Inmiddels hebben de objecten in het definitieve ontwerp een plek gekregen. Bij de koffiestand van de markt komen de koffiebonen in het vloerwerk. Rondom de bankjes op het plein een snoepje, pastavormen en een klosje garen. Die objecten neem je zittend in de totale grootte waar. Er is ook een olijftak. De levendige kip, de artisjok en de sierlijke vis zijn zo immens dat als je erop loopt het geheel niet te bevatten is, maar vanaf een afstand zie je wel wat het voorstelt. Met de plaatsing van de marktkramen, ook op de drukste zaterdag, is rekening gehouden. De mooie grote objecten zijn vrij in het zicht geplaatst. En er is aandacht voor de looproute. De kip zal te zien zijn als je uit Hoog Catharijne komt.

 

Geschiedenis
Voor de achtergrond van Markt Mozaïek zijn verschillende proeven gemaakt, mét en zonder patroontje, gemêleerd en in meerdere kleurstellingen. De keuze valt wat betreft Jennifer op een achtergrond opgebouwd uit twee lichte tonen grijs, dat is levendig en verwijst naar Romeins mozaïek. Dit was immers een van de inspiratiebronnen, de geschiedenis van Utrecht. Ook de contouren van het Kasteel Vredenburg zijn in de achtergrond verwerkt, een uitdrukkelijke voorwaarde bij de opdracht. En natuurlijk zijn alle technische onderdelen meegenomen, zoals elektriciteitspunten, stormankers voor de marktkramen en goten voor het water waarmee het plein na afloop van de markt schoongespoten wordt.

 

Er staat een afspraak met de gemeentelijke ontwerpers om met elkaar de zitelementen op het plein af te stemmen. Vanaf de start van het traject in juni werken kunstenaar, steenhouwer, een expert in mozaïek, Culturele Zaken en de aannemer nauw samen. Een plein zijn identiteit geven, een dergelijk groot project, kan je niet met één partij doen. •


Geschreven door Elaine Vis.
Uit de Binnenstadskrant nummer 5, 2017.

--------------------------------------------------------------------------------------------

Kunst geselecteerd voor Vredenburg

De discussies over een kunstobject op het Vredenburg zijn weer op gang gebracht. Het college heeft in een commissie brief de raad op de hoogte gebracht van een aantal harde uitgangspunten waar een kunst object aan moet voldoen en hoe het traject er in de tijd uit zal moeten zien. Klik hier voor de brief.

Kort gezegd komen de uitgangspunten er op neer dat er minimaal 65 marktkramen op het Vredenburg moeten kunnen worden opgesteld voor de zaterdagmarkt, dat er uiteindelijk minimaal 14 bomen (hetzelfde aantal als voorheen) zullen staan en dat er zitelementen komen. Wat betreft de planning wordt er naar gestreefd dat er op basis van schetsontwerpen in april 2017 een tweetal ontwerpen worden geselecteerd die eerst aan het college worden voorgelegd en vervolgens aan een breder publiek. Na een definitieve keuze zal het winnende ontwerp nader uitgewerkt en aan de praktijk worden getoetst. Een en ander betekent dat op het moment dat het nieuwe Hoog Catharijne wordt geopend (ca april 2017) dat het plein nog niet definitief kan worden ingericht, maar dat dit tot 2018 zal worden uitgesteld. In de tussentijd zal het plein op een provisorische wijze zal bestraat en dat kuilen worden weggewerkt.

Voor de marktkooplui is deze ontwikkeling een grote tegenvaller. Zij waren uitgegaan van minstens 68 kramen. Hier was al een opstelling op uitgewerkt en hadden de individuele handelaren al een voorkeur standplaats op aangegeven. Omdat nog niet bekend is welke plaatsen mogelijk worden opgeëist door een kunstobject is deze selectie ook op lossen schroeven gezet en moeten er drie handelaren op een reservelijst worden gezet. Over deze situatie moet nog een gesprek volgen tussen een vertegenwoordiging van marktkooplui en de wethouders Everhardt en Geldof.

Inmiddels is, na uitleg door wethouder Victor Everhardt, een klankbordgroep bestaande uit bewoners, wijkraad Binnenstad, Centrum Management Utrecht, Klepierre (HC), marktkooplui, scholieren en ambtenaren bijeen gekomen voor een selectie van vijf kunstenaars uit een voorselectie van 20 kunstenaars. Deze worden nu benaderd voor beschikbaarheid en dan volgt een ontwerp fase, de kunstenaars worden op de hoogte gesteld van de randvoorwaarden en worden geacht ter plaatse en in gesprekken inspiratie op te doen voor hun schets ontwerp.

--------------------------------------------------------------------------------------------

Kunst op Vredenburgplein blijkt moeilijke exercitie

Binnenkort worden de bouwwerkzaamheden op het Vredenburgplein afgerond. Marktkooplui staan te trappelen om een betere nieuwe opstelling van de kramen te realiseren en nieuw elan aan de markt te geven. Omwonenden willen er een gezellig plein van maken waar bezoekers en bewoners graag verblijven. En Nieuw Hoog Catharijne wenst natuurlijk ook graag een uitnodigend plein voor zijn hoofdingang. Bovenal zal het plein de verbinding van het oude met het nieuwe centrum moeten gaan vormen.


De inrichting van het plein kende echter een valse start. Ondernemers en marktkooplui hadden hun wensen al op een rijtje voordat de bewoners hun wensen kenbaar konden maken. Gemeente en bewoners zijn nog wel bezig geweest met een gezamenlijk plan voor het plein, met banken, bestrating en verlichting. Echter, de bewoners vonden dat de besluitvorming toch te veel werd bepaald door de eisen van de ondernemers. Zij misten vooral een beeldbepalende ontmoetingsplek op het plein, bijvoorbeeld een fontein. Het college ging mee in de wens en stelde een bedrag van twee ton beschikbaar voor een kunstobject. Dit moest dan wel in een gezamenlijk project vorm krijgen.

Discussie vastgelopen
Aldus kwam er een werkgroep van bewoners, marktkooplui, Klépierre (eigenaar Hoog Catharijne), CMU (Centrum Management Utrecht), wijkraad Binnenstad en de gemeente. De bedoeling was om uit een lijst van twintig kunstenaars vijf kandidaten voor een opdracht te selecteren. Zover is men echter niet gekomen. De discussies liepen vast in vragen als: hoeveel marktkramen kunnen er dan te staan, welke eisen/voorwaarden mag je aan de kunstenaars stellen, wanneer is het plein dan klaar, moet de markt (gedeeltelijk) tijdelijk verhuizen en hoelang duren de werkzaamheden?

Duidelijk was dat er geen definitieve inrichting mogelijk is vóór april 2017, de datum dat Nieuw Hoog Catharijne zijn deuren wil openen. Breekpunt was ook de vraag welke eisen je aan een kunstobject mag stellen. De opdracht is nu teruggegeven aan het college, dat eerst een aantal vragen dient te beantwoorden en randvoorwaarden dient te stellen. Waartoe het leidt is nog niet duidelijk. De wijkraad Binnenstad heeft het college inmiddels geadviseerd, onder een aantal voorwaarden, verder te gaan met het kunstobjectplan. Zie het advies hier. Nu is de mogelijkheid er om een plein te maken met een object dat toonaangevend is en voor langere tijd aantrekkelijk blijft voor bezoekers én bewoners.


--------------------------------------------------------------------------------------------

Nieuwe opstelling markt getest

Op dinsdag 28 juni is de nieuwe opstelling van de marktkramen op het Vredenburg getest. Deze nieuwe opstelling is nodig omdat de ruimte voor de markt verkleind is. Bovendien is er naar gestreefd om duidelijke looproutes over de zaterdagmarkt te maken. Alle marktkramen werden op de plaatsen gezet die op de tekentafel waren bedacht. Gelukkig klopte het bijna perfect en kon marktmeester Frank van Kleef alle gewenste kramen kwijt. Ook de bestaande bomen konden goed worden ingepast. Er moet wel bedacht worden dat er geen vrachtwagens en auto’s ingepast zijn, maar dat zou volgens Van Kleef ook geen probleem moeten zijn. De aanwezige standhouders leken ook tevreden. Wie waar komt te staan moet nog worden uitgevochten.


Er is nog geen rekening gehouden met een nog te ontwerpen kunstobject. Hier is ook nog geen ruimte voor gereserveerd. Domweg omdat er nog geen enkel idee is wat voor soort object er komt. Inmiddels heeft het college een commissiebrief naar de raad gestuurd. Hierin staat de te volgen werkwijze om een kunstenaar te selecteren en de voorstellen te beoordelen. Het hele proces kan nog wel wat tijd gaan innemen. Het plein kan daarom ook nog niet herbestraat gaan worden. Daar zal dan ook niet op gewacht worden om de nieuwe opstelling in de praktijk uit te gaan voeren. In november nadert de voltooiing van het nieuwe Hoog Catharijne en zal de nieuwe markt er eveneens komen.


--------------------------------------------------------------------------------------------

Hoofdbreken over inrichting Vredenburg

In Binnenstadskrant 2016-1 staat op pagina 17 een artikel van Ben Nijssen over het resultaat van de inspraakavonden met omwonenden over een nieuwe inrichting van het Vredenburgplein.

 

Vredenburgplein in een nieuw jasje

In dezelfde krant staat op pagina 22 een artikel van Wijkbureau Binnenstad over de stand van zaken van het plan voor een nieuwe inrichting.

Nieuwe poging invulling Vredenburgplein

Het conceptontwerp voor een nieuwe inrichting van het Vredenburgplein heeft tot heel wat discussies geleid. Enerzijds wensten omwonenden dat het plein een levendiger invulling zou krijgen (bijvoorbeeld met een fontein), maar anderzijds mocht dit ook niet weer tot overlast leiden. Daarnaast werd ook de dominante functie van de markt ter discussie gesteld.


Projecleidster Geerte van der Steen heeft naar aanleiding van deze discussie een voorstel met drie varianten opgesteld voor het college. Via een WOB-procedure is de inhoud van dit voorstel bekend geworden.

Wob-besluit .pdf

De in het voorstel genoemde varianten zijn de volgende. Een inrichting van het plein gebaseerd op de huidige situatie. Deze geeft de meeste ruimte voor marktkramen. Een tweede variant is gebaseerd op het concept inrichtingsplan zoals aan de omwonenden is gepresenteerd. Naast enkele objecten ter verlevendiging wordt maximale ruimte aan de markt gegeven. De derde variant gaat in op de wens van diverse omwonenden. Een niet nader omschreven object gaat het plein verlevendigen, maar gaat ten koste van het aantal marktkramen.

Het college heeft op basis van dit voorstel aan de adviescommissie Kunst in de Openbare Ruimte gevraagd te verkennen welke mogelijkheden er zijn om het plein te verlevendigen op niet marktdagen. Dit zal echter wel leiden tot een vertraging van de werkzaamheden voor de herinrichting van het plein. Deze stonden gepland in de stillere weken in de zomervakantie. Nu gokt het college op de wintermaanden. Dan zou het voorstel vanuit de adviescommissie al vóór de zomer gepresenteerd moet worden. Dat lijkt een optimistische inschatting te zijn.

Gezien de stand van de werkzaamheden aan het nieuwe HC is enig uitstel geen ramp.

 

Geschreven door Ben Nijssen



<< terug naar overzicht