Utrechts straten

Westerkerk

VAN GEBEDSHUIS NAAR VOLKSHUIS

De Gereformeerde Gemeente Utrecht (GGU), eigenaar en gebruiker van de Westerkerk, verhuist naar Leidsche Rijn. Het pand op de Catharijnekade wordt verkocht en dat biedt de mogelijkheid voor nieuwe ontwikkelingen.

Projectontwikkelaar Wester Waterpoort BV is druk bezig met de uitwerking van plannen voor de transformatie van de kerk. Het bedrijf werd door de GGU op grond van zijn voorgestelde ideeën gekozen uit diverse kandidaten. Robin Hagedoorn, de bedenker, woont in de Binnenstad en heeft, zo zegt hij, een grote affiniteit met Utrecht, Hij wil de Binnenstad iets extra’s geven: ‘De plannen zijn nog allemaal voorlopig, maar wij denken aan een hotel met een restaurant en ook ruimte voor cultureleen buurtactiviteiten. Dit naar het voorbeeld van de St. Ritakerk in Amsterdam–Noord. Daar hebben we al vergevorderde plannen met een vergelijkbaar concept. De Westerkerk heeft nu een verbindende functie voor de buurt en wij vinden dat dit moet blijven. Behalve commerciële functies moet er dus ook ruimte zijn voor ontmoeting en contact tussen Binnenstadsbewoners. Wij noemen het dan ook een modern volkshuis’.

 

Het karakteristieke pand uit 1891 is gesitueerd in Wijk C en staat ingeklemd tussen nieuwbouw. Het kerkgebouw is een gemeentelijk monument en is aan de achterzijde ooit uitgebreid met bijgebouwen, waaronder een wijkgebouw. Ook is er een kosterswoning. Behalve voor de kerkdiensten wordt het kerkgebouw ook gebuikt voor andere bijeenkomsten, zoals synodes, vergaderingen, symposia en concerten.

 

Hoge exploitatiekosten
De GGU wordt geconfronteerd met een afnemend kerkbezoek. Het gebouw biedt plaats aan ruim duizend bezoekers, maar het aantal leden van de kerkgemeente is minder dan vijfhonderd. Dammis van der Staaij van de GGU: ‘Dit heeft vooral ook te maken met de verminderde bereikbaarheid, waardoor gemeenteleden hun heil elders zoeken. Ook de hoge exploitatiekosten spelen een rol bij de wens om te verhuizen.’

 

‘De kerk heeft een prachtig orgel uit 1815, een rijksmonument, oorspronkelijk gebouwd voor de Plechelmusbasiliek in Oldenzaal. Er is gezocht naar een nieuwe bestemming, maar dat is helaas niet gelukt. Zo stelde de afdeling Erfgoed van de gemeente daarbij hoge eisen. Zoals het er nu naar uitziet, blijft het orgel gehandhaafd en kan in de toekomst gewoon bespeeld worden’.

 

De GGU heeft voor haar nieuwe onderkomen nog naar geschikte leeggekomen kerkgebouwen in de omgeving gezocht. Maar aan de behoefte aan parkeerruimte kon niet worden voldaan. Men laat nu in het Amaliapark in Leidsche Rijn een nieuwe kerk bouwen, geflankeerd door 24 levensloopbestendige appartementen. Van der Staaij: ‘Zodra het geld van de verkoop op onze bankrekening staat kunnen wij met de nieuwbouw beginnen’.


                           
                           Foto door Ton Verweij 


Semi-openbaar

Volgens de verbouwplannen voor de Westerkerk zal een groot deel van het schip een open ruimte blijven die kan fungeren als ontmoetingsruimte. De gaanderijen op de verdieping blijven ook grotendeels semi-openbaar. De hotelkamers vormen straks een apart volume in het schip van de kerk. Dit wordt bekleed met hout van de hergebruikte kerkbanken. De strak ontworpen hotelkamers zijn compact, 9,2 vierkante meter, en uiterst efficiënt met mooie materialen. Robin Hagedoorn: ‘De kamers zullen voorzien zijn van alle moderne technologie en krijgen allemaal een personal touch qua stijl. Elders in het gebouw komen eenvoudige ‘hostel-achtige’ kamers. Je zou zelfs kunnen denken aan een soort moderne slaapcabines. In totaal zullen er zo’n 46 kamers komen in verschillende kwaliteitsklassen’.

 

Onderzocht wordt nog of het technisch en financieel haalbaar is om een kelder onder een deel van het gebouw te maken. Hagedoorn: ‘Daar zouden culturele programma’s in kunnen plaatsvinden. Dat moet natuurlijk met veel

partijen worden besproken. Ook willen wij op de begane grond aan de binnenzijde een later toegevoegde, niet monumentale muur weghalen voor een betere relatie met de Catharijnekade en meer daglicht’.

 

Buurt erbij betrekken
Hagedoorn wil graag de buurt betrekken bij de verdere ontwikkeling van de plannen. De eerste contacten zijn al gelegd. Er is tevens uitgebreid overleg geweest met de gemeentelijke afdeling Erfgoed. De gemeente staat positief ten opzichte van de plannen. Het project verkeert echter nog in de initiatieffase, dus er moet nog veel gebeuren. Volgens de huidige planning zou het geheel medio 2018 gereed moeten zijn. •

 

Uit de Binnenstadskrant nummer 3, 2017.
Geschreven door Ton Verweij.


<< terug naar overzicht