Licht en transparant

Op een koude decemberdag ga ik samen met verantwoordelijk architect Bart Kellerhuis van Zecc Architecten op ontdekkingstocht door de nieuwe bibliotheek. Via de hoofdingang komen wij in de grote centrale hal met het mooie glasgewelf. De hal ligt nu nog vol met bouw- en inrichtingsmateriaal, maar zal straks het middelpunt zijn van de hele bibliotheek.

 

Hier word je straks ontvangen, vind je het centraal inleverpunt van boeken, en komen zitjes en leestafels met tijdschriften en kranten. Allemaal losse elementen die makkelijk te verplaatsen zijn, zodat de inrichting kan worden aangepast aan geplande activiteiten. Je kunt deze ruimte ook huren.

Veel daglicht komt naar binnen door de rondom de hal gelegen open gemaakte hoge oorspronkelijke ‘kamers’ die verschillende thema’s en functies krijgen en uitzicht hebben op het buitengebeuren. Zo komen er kamers voor ‘verleden’ en ‘reizen’, en ook voor ‘toekomst’, vooral bestemd voor de jeugd; een soort lab met onder meer 3D-printers. Ook café Meneer Potter in het souterrain is vanuit de hal bereikbaar. De monumentale deuren in de hal zijn voorzien van een modern groot bovenlicht.

Oud en nieuw
Voor de toegang naar de verdiepingen gaan wij naar de vleugel aan de kant van de Drakenburgstraat, met een grote hal met roltrappen en liften. Op de eerste verdieping is de kinderafdeling met een spannende verdiepte voorleesruimte en een atelier op een entresol. De lage boekenkasten hebben een opstapplank, zodat ook de kleinste kinderen bij de bovenste boeken kunnen.

De ruimtes liggen aan de gaanderij om de grote centrale hal; een duidelijk aanwezig herkenningspunt. Originele elementen zoals lambriseringen komen hier in een moderne en lichtere uitvoering terug. Architect Kellerhuis: ‘Onze visie was oud en nieuw te versmelten.  

 

Scchermbiebton © Ton Verweij

  

De begane grond is zwaar en zeer rijk gedecoreerd en naar boven toe wordt het gebouw lichter en soberder. Dit versterkten wij in het interieur. Op deze wijze verschillen de verdiepingen van elkaar. Dat bevordert de oriëntatie. Daarnaast hebben wij verschillende nieuwe doorbraken gemaakt om de transparantie en het richtingsgevoel te verbeteren.’

Fantastisch uitzicht
We nemen samen met wat bouwvakkers de lift naar de tweede verdieping, die bestemd is voor de boeken voor volwassenen. Rondom ons klinken vreemde talen en er schettert muziek uit de rugzak van een timmerman. In de roltrappenhal vinden we de centrale servicebalie. Deze verdieping strekt zich uit van de Neude tot aan de Oudegracht, dus inclusief een deel van de nieuwbouw.


Waar op de begane grond een natuurstenen vloer ligt, hebben wij hier een houten vloer in de ‘verkeersruimten’ en een gietvloer in de aanpalende ruimtes. De wanden zijn strak wit. De installaties zijn in het zicht aangebracht aan het plafond. Lager hangende verlichtingsarmaturen zorgen voor een prettige sfeer. Langs de gevel komen lange bladen met werkplekken met een fantastisch uitzicht. De lage boekenkasten komen haaks op de gevel te staan, zodat ze het licht van buiten niet blokkeren.
 

schermbiebton2© Ton Verweij


Voor het interieur, de kasten en bladen wordt veel bamboe gebruikt. In de grote ‘boekenkamer’ naast de lift- en roltrappenhal is een trap naar studeerplekken op de zolderverdieping. De binnengevel van de ‘boekenkamer’ wordt helemaal bekleed met verdiepingshoge boekenkasten. Ze fungeren niet alleen als wandbekleding, maar zijn ook depot van de bibliotheek. Elk boek is voorzien van een chip en kan desgewenst door het personeel worden aangereikt.

Echt een feestje
Via de centrale omloop komen wij bij het restaurant, film-, college- en vergaderzalen en de opgang naar de theaterzaal. Een enthousiaste Kellerhuis: ‘Het is fantastisch dat deze functies zijn toegevoegd. Dat wordt straks echt een feestje. Deze ruimtes zijn trouwens ook weer afzonderlijk te huren. De theaterzaal ‘hangt’ als het ware in de nieuwbouw en heeft een prachtig uitzicht op de Oudegracht’.

De derde verdieping onder de kap werd vroeger alleen voor opslag en de tekenkamer gebruikt. Hier is nu het ‘stadsstudiehuis’ ingericht. Een mooie lichte ruimte met grote dakramen en veel onbewerkte houten spanten. Daar bevinden zich open studieplekken en afgesloten studiezalen waar je ongestoord kan werken. 

Kletsplekken
In een aparte vleugel zijn de werkruimten voor de medewerkers, die overigens ook gebruik maken van de publieksruimten zodat er een efficiënt dubbelgebruik ontstaat. Op diverse plekken zijn tussen de spanten losse zitblokken neergezet waardoor er informele kletsplekken ontstaan en je automatisch veilige afstand houdt tot de schuine spanten.

We dalen weer af om onze bouwhelm en veiligheidsschoenen bij de directiekeet in te leveren. Het was een flitsende ontdekkingstocht in een gebouw dat ik als een somber en veelal donker geheel kende en dat nu veranderd is in een licht, transparant en dynamisch geheel met veel contact met buiten. Utrecht heeft straks een fantastisch, modern multimediaal centrum binnen zijn grachten•


Uit de Binnenstadskrant nr. 1, 2020.
Tekst door Ton Verweij.


<< terug naar overzicht