Afstoten deel 't Hoogt kost tijd

Gebouwencomplex ’t Hoogt wordt vanwege de veelhoekige vorm een briljant genoemd. Voor een deel van deze briljant ligt, na het vertrek na 45 jaar van het gelijknamige filmtheater – Nederlands oudste –, de nieuwe bestemming vast. Voor een ander deel nog niet.


Elke keer dat ik middelbareschooltijd in de jaren zeventig ’t Hoogt bezocht, had ik het gevoel een ‘middeleeuws filmhuis’ te betreden: de monumentale trapgevel Slachtstraat 5, vanwaar je het cafe? met de bovengelegen filmzaal 1 binnenkwam, daarachter het hofje, het met een koningshoofd versierde hangkamertje boven het steegje, en de tegenover het kruidenierswinkeltje gelegen zaaltjes 2 en 3, waarvan de filmdoeken na iedere nieuwe generatie televisietoestellen kleiner leken. Zelfs het toiletkeldertje daar rook gaandeweg steeds middeleeuwser.


Het Utrechts Monumenten Fonds (UMF) gaat Hoogt 2 t/m 10 restaureren en verbouwen tot tien appartementen van tussen de 64 en 130 vierkante meter. De oplevering zal midden 2020 zijn. Ik sprak hierover met UMF-directeur Suzan te Brake.


schermSlachtstraat straks in de verkoop © Kateleine Passchier
Slachtstraat straks in de verkoop © Kateleine Passchier


Komt het UMF met deze verbouwing tegemoet aan de nijpende vraag naar sociale en voor ouderen aangepaste huurwoningen? UMF-directeur Suzan te Brake: ‘Het wordt vrije sector. Onze circa tweeduizend donateurs komen in aanmerking, mits lang genoeg op de wachtlijst. Een sociale doelstelling moet passen binnen de businesscase: deze duurzame restauratie is kostbaar, ook vanwege asbestsanering en beperkte subsidies. Het monumentale karakter staat gehele aanpassing voor ouderen in de weg.’

Wordt het hofje van ’t Hoogt opgeknapt en voor publiek toegankelijker gemaakt door de steeg weer door te trekken naar de Lange Jansstraat?


Suzan te Brake: ‘Het hofje wordt een tuin voor de bewoners. Doortrekken naar de Lange Jansstraat is geen optie. De steeg is van de gemeente en het hek aan de zijde van Hoogt moet daarom overdag openblijven. Overigens komt in 2020 kruideniersmuseum Betje Boerhave [na een tijdelijk verblijf op Wittevrouwenstraat 30, OR] weer terug. Niet meer in het hofje op nummer 6, maar daarbuiten op Hoogt 2, ruimer en goed zichtbaar vanaf de Telingstraat.’ Een trotse coo?rdinator laat weten dat het museum daar gaat uitbreiden: ‘Op de twee etages boven de winkel kan je straks audiovisueel de geschiedenis van kruidenier tot supermarkt beleven. Dat wordt mede mogelijk gemaakt door museumvrijwilligers en de levensmiddelenbranche.’


Slachtstraat 5 te koop
Slachtstraat 5, voorheen cafe? en filmzaal ’t Hoogt 1, stond juni 2018 even op Funda, voor 850.000 euro, met de opmerking dat de bestemming in overleg met de gemeente veranderd kan worden. Wat wordt de bestemming?


Te Brake: ‘Dat stoten we af. Bij de restauratie uit 1973 is daar in historiserende stijl onder meer een hele trapgevel gereconstrueerd. Volgens onze huidige normen heeft het pand daardoor beperkte monumentale waarde. Het is uit de verkoop gehaald omdat de gemeente vanwege afkoop van het erfrecht een nieuwe taxatie van de grondwaarde onder het complex wil. Vanwege splitsing en bestemmingswijziging is dat een complex en langdurig proces. Het bestemmingsplan is gemengd met ondersteunende horeca, maar in de erfpachtvoorwaarden is een culturele functie vastgelegd. Verruiming van de erfpachtvoorwaarden leidt tot een hogere grondprijs
waardoor de gemeente een hogere afkoopsom kan vragen. Zodra we overeenstemming hebben over de grondwaarde, gaat Slachtstraat 5 opnieuw in de verkoop.’


Na de restauratie uit 1973 heeft de gemeente in 1986 het hele complex als bruidsschat aan het UMF geschonken. Deze briljant wordt nu prachtig opgepoetst. Maar is het gevolg van splitsing, deelverkoop, erfpachtafkoop, bestemmingswijziging en privatisering niet dat sluipenderwijs ruimte onttrokken wordt aan de publieke sfeer? •


Geschreven door Onno Reichwein.
Uit de Binnenstadskrant nummer 2, 2019.


<< terug naar overzicht